Natyra në luftë kundër stresit

Publikuar: 26.03.2013 - 18:49

Shqetėsoheni, jeni me ankth dhe nėn stres kronik? Mos u shqetėsoni, nuk jeni tė vetmit. Fatmirėsisht, natyra na ka dhėnė njė numėr tė madh ilaēeve qė nuk sjellin asnjė rrezik pėr shėndetin tuaj, janė efikase dhe gjenden lehtė.



Kamomili

Nėse jeni tė nervozuar, provoni tė pini njė filxhan kamomil. Ai pėrmban veēori qė veprojnė si ilaēe pėr qetėsim, por pa efekte anėsore.

Mund tė merrni edhe shtresa qė pėrmbajnė apigenin, pėrbėrėsin aktiv, i cili gjendet nė lulet e kamomilit. Njė hulumtim ka treguar qė personat tė cilat kanė marrė suplemente tė kamomilit nė periudhėn prej 8 javėsh kanė pasur simptoma dukshėm tė reduktuara tė ankthit, nė krahasim me ata qė kanė marrė placebo.



Ēaji i gjelbėr

Ēaji i gjelbėr pėrmban aminoacidin L-teaninė, pėr tė cilin ėshtė dėshmuar qė nxit disponim  tė mirė, ndjenjėn e vigjilencės dhe redukton nivelin e hormonit tė stresit nė trup (kortizolit).

Shkencėtarėt kanė dėshmuar qė L-teanina mund tė rregullojė nivelin e tensionit tė gjakut dhe numrin e rrahjeve tė zemrės. Me njė hulumtim tė vogėl ėshtė treguar qė konsumi i pėrditshėm i 200 miligramėve tė L-teaninės e redukton konsiderueshėm nivelin e kortizolit nė trup.



Elbi

Po, ėshtė ky ėshtė njė nga pėrbėrėsit mė tė rėndėsishėm tė birrės, por pėrparėsitė e tij nuk do t’i fitoni pėrmes konsumimit tė birrės, por pėrmes vajrave dhe ēajeve eterike.

Ēaji i elbit ėshtė i hidhėt, ēka nuk i konvenon njė numri tė madh tė njerėzve. Mund ta pėrzieni me ēajin nga kamomili ose menta. Veēoritė e elbit shpesh pėrdoren si sedativė, pėr tė reduktuar simptomat e pagjumėsisė. Nėse planifikoni tė merrni elb, kėshillohuni me mjekun, sepse mund tė reduktojė efektin e disa ilaēeve.



Sanėza

Disa bimė reduktojnė nivelin e stresit pa nxitur ndjenjėn e gjumit, por disa kanė efekt qetėsues. Sanėza i takon grupit tė dytė. Pėrmban veēori qė pėrdoren pėr pėrmirėsimin e kualitetit tė gjumit dhe si ilaē pėr probleme me pagjumėsinė.

Sanėza nuk ka aromė tėrheqėse dhe shumė nuk dėshirojnė tė pinė ēaj nga kėto bimė shėruese. Nėse, pavarėsisht aromės, dėshironi tė pini ēaj tė sanėzės, pini para gjumit. Mund ta pėrzieni me ēajin nga kamomili pėr tė pasur shije dhe aromė mė tė pėrshtatshme.

Bari i bletės

Nė mesjetė ėshtė pėrdorur pėr reduktimin e stresit dhe ankthit, dhe pėr kualitet mė tė mirė tė gjumit. Nė njė hulumtim ėshtė pėrcaktuar qė 600 mg bar blete redukton nivelin e stresit dhe nxit ndjenjėn e relaksimit.

Edhe pse ėshtė kryesisht i sigurt, disa hulumtime kanė treguar qė konsumi i tepėrt mund tė rrisė nivelin e stresit, kėshtu qė ndiqini udhėzimet dhe filloni me dozėn mė tė vogėl. Shpesh shitet nė kombinim me bimėt tjera relaksuese.



Frut pasioni (Passiflora edulis)

Kjo bimė ka veēoritė e qetėsuesit, ndėrsa disa hulumtime kanė treguar qė redukton nivelin e stresit nė mėnyrė tė njėjtė efikase si edhe ilaēet. Shpesh pėrdoret si ilaē kundėr pagjumėsisė.

Si edhe llojet tjera tė qetėsuesit, do t’ju bėjė tė pėrgjumur dhe tė relaksuar. Mos e merrni me sanėz, elb ose bar blete. Kurrė mos konsumoni disa bimė sė bashku me qetėsues nė tė njėjtėn kohė, ndėrsa frutin e pasionit mos e konsumoni nė mėnyrė tė vazhdueshme mė gjatė se njė muaj.



Livanda

Kjo bimė me shije dhe aromė tė pėrshtatshme ka efekt kundėrinflamator. Nė njė hulumtim ėshtė treguar qė pacientėt janė shumė mė pak tė shqetėsuar nėse janė tė rrethuar me aromėn e livandės.

Shkencėtarėt kanė dėshmuar qė livanda nė mėnyrė efikase redukton nivelin e stresit dhe ankthin. Ėshtė lajm i shkėlqyer qė vjen nė forma tė ndryshme: vaj eterik, jastėkė aromatik, shkopinj dhe ngjashėm.